پرداخت سنگ ساختمانی یکی از مراحل مهم در فرآوری و آماده‌سازی سنگ محسوب می‌شود. با توجه به تنوع بالای سنگهای ساختمانی و تفاوت در کاربرد آن‌ها در بخشهای مختلف ساختمان، لازم است سطح هر سنگ متناسب با محل استفاده آن پرداخت شود. اگر به دنبال خرید سنگ با کیفیت بالا و قیمت مناسب هستید، سنگنواز یکی از مراجع معتبر در زمینه خرید و فروش سنگ ساختمانی است. سنگنواز بهترین سنگ‌ها را با ضمانت کیفیت و قیمت‌های رقابتی ارائه میدهد. در ادامه با معرفی انواع پرداخت و فرآوری سنگ ساختمانی آشنا خواهیم شد.
پرداخت سنگ چیست؟
پرداخت سنگ، فرآیندی است که برای بهبود ویژگی‌های سطحی سنگ و تطبیق آن با نوع کاربری موردنظر انجام می‌شود. در این فرآیند، بافت سطح سنگ تغییر داده می‌شود تا نه‌تنها عملکرد فنی بهتری داشته باشد، بلکه ظاهر آن نیز متناسب با نیاز فضا تغییر کند.
بافت سطح سنگ‌ها بسته به نوع پرداخت می‌تواند بسیار متفاوت باشد؛ از کاملاً صاف و صیقلی گرفته تا زبر و خشن. این بافت‌ها نقش مهمی در میزان اصطکاک سطح سنگ ایفا می‌کنند و مشخص می‌سازند که سنگ تا چه اندازه لغزنده یا مقاوم به سُرخوردگی است. بنابراین، با تغییر بافت سطحی سنگ از طریق پرداخت، می‌توان اصطکاک آن را کاهش یا افزایش داد.
معرفی انواع پرداخت و فرآوری سنگ ساختمانی
سنگ‌ها با روشهای متنوعی پرداخت می‌شوند و انتخاب نوع پرداخت، کاملاً وابسته به کاربرد نهایی سنگ است. برای مثال، سطح سنگ مورد استفاده در نمای ساختمان باید ویژگی‌هایی متفاوت با سنگهای کفپوش داشته باشد؛ چراکه شرایط محیطی، میزان سایش و نیاز به اصطکاک در هر فضا متفاوت است. در ادامه به طور کامل انواع مدل‌های پرداخت سنگ را توضیح داده‌ایم.
۱. سابیده و صیقلی (Polished)
پرداخت براق یا ساب خورده یکی از رایج‌ترین و پرکاربردترین روشهای پرداخت سطح سنگ است که به‌ویژه برای سنگ مرمریت بسیار مناسب است. در این فرآیند، سطح سنگ کاملاً صیقلی و درخشان می‌شود. این نوع پرداخت معمولاً در پله‌ها، کف فضای داخلی و دیوارهای ساختمان به کار می‌رود، اما به دلیل لغزندگی بالا، استفاده از آن در مکان‌هایی که ممکن است مرطوب شوند توصیه نمی‌شود.
۲. پرداخت مات
در این روش پرداخت، سطح سنگ صاف و بدون درخشندگی است و به صورت مات ظاهر می‌شود. این نوع پرداخت نسبت به سنگهای ساب خورده ظاهری طبیعی‌تر داشته و لغزش کمتری دارد. علاوه بر این، پرداخت مات باعث می‌شود رنگ سنگ حداقل دو درجه روشن‌تر به نظر برسد.
۳. پرداخت فلیم (Flamed)
این روش پرداخت عمدتاً برای سنگ گرانیت که مقاومت بالایی دارد، استفاده می‌شود. در فرآیند فلیم، سطح سنگ با حرارت ملایم مشعل تحت تاثیر قرار میگیرد و بافتی زبر و ضد لغزش روی آن ایجاد می‌شود. این نوع پرداخت برای کف‌سازی اطراف استخر، پله‌ها و فضاهای باز بسیار مناسب است.
۴. چرمی (Leathered)
در این روش فرآوری و پرداخت، سطح سنگ معمولاً با اسید شستشو داده می‌شود. این واکنش باعث ایجاد لایه‌ای نسبتاً براق روی سنگ می‌شود که هم‌زمان با حفظ ناهمواری‌های نرم و ریز روی سطح، جلوه‌ای خاص به آن می‌بخشد.
۵. فلیم چرمی و فلیم چرمی رنگی (Flamed Brushed / Colored)
این نوع پرداخت با استفاده از لقمه‌های زبر موسوم به لقمه چرمی انجام می‌شود، به‌طوری که سطح سنگ بدون صیقل کامل باقی می‌ماند و ناهمواری‌های طبیعی آن حفظ می‌شود. نتیجه این فرآیند، ایجاد سطحی بسیار طبیعی و کلاسیک است که به دلیل اصطکاک بالا، برای کف‌سازی‌ها، پله‌های فضای باز، کنار استخرها، پیاده‌روها، کف سرویس‌های بهداشتی و حتی کانتر آشپزخانه بسیار مناسب است.
در پرداخت فلیم چرمی رنگی (اپوکسی)، پس از فلیم‌کاری سنگ، رنگ اپوکسی مخصوص در سه مرحله روی آن اعمال می‌شود و پس از هر مرحله، تثبیت حرارتی در کوره انجام میگیرد. در نهایت، رنگ اضافی سطح پاک شده و پرداختی یکنواخت و زیبا به دست می‌آید.
۶. پرداخت کات (Cut)
پرداخت‌های کات به مجموعه‌ای از برش‌ها و اشکال متنوعی گفته می‌شود که بر روی سطح یا لبه‌ی سنگ ایجاد می‌گردد. انواع آن عبارتند از:
- کات سابیده: ایجاد شیارهای موازی روی سطح سنگی که ساب خورده، به عنوان پرداخت کات سابیده شناخته می‌شود. این نوع پرداخت با ایجاد خطوط منظم، جلوه‌ای خاص و جذاب به سنگ می‌بخشد و زیبایی نمای ساختمان را دوچندان می‌کند.
- کات نامنظم: ایجاد شیارهای نامنظم در امتداد پلاک‌های سنگ، جلوه‌ای طبیعی و منحصربه‌فرد به آن می‌بخشد و در نهایت، ظاهری چشم‌نواز و جذاب ایجاد می‌کند.
- کات نامنظم چرمی: ترکیبی از شیارزنی نامنظم و پرداخت چرمی سطح سنگ است که بافتی طبیعی، ملموس و منحصربه‌فرد بر روی گرانیت مشکی ایجاد می‌کند. در این فرآیند، شیارهایی با عمق و فاصله‌های متغیر و الگویی تکرارشونده اما نامنظم روی سنگ ایجاد می‌شود. طراحی این الگو به‌گونه‌ای صورت گرفته که با وجود نامنظمی، خطوط در هنگام نصب بهطور دقیق با یکدیگر امتداد می‌یابند و سطحی منسجم، هماهنگ و پیوسته را شکل می‌دهند. در مرحله بعد، با اجرای پرداخت چرمی، قسمت‌های برجسته‌ی سطح، تیره‌تر و بافت‌دارتر شده و در مقابل، شیارهای فرو رفته در زمینه‌ای روشن‌تر ظاهر می‌شوند. این اختلاف تنالیته بین سطح چرمی و شیارها، کنتراستی ملایم و جذاب ایجاد می‌کند. نتیجه نهایی، سطحی گرم، طبیعی و دارای عمق بصری است که حس نرمی و غنا را به فضا منتقل می‌کند؛ گزینه‌ای ایده‌آل برای طراحی‌های داخلی مدرن، مینیمال یا پروژه‌هایی با رویکرد بیوفیلیک.
- کات نامنظم رنگی
- کات نامنظم سندبلاست: ایجاد شیارهای نامنظم در امتداد پلاک‌های سنگ، همراه با پاشش ذرات ساینده ریز، باعث نرم‌تر شدن لبه‌های شیارها و یکنواختی رنگ سطح سنگ می‌شود و در نهایت، ظاهری طبیعی و هماهنگ به پلاک می‌بخشد.
- کات بروکن: در این روش، ابتدا برش‌هایی با عمقی معادل نصف ضخامت سنگ و با فواصل منظم ایجاد می‌شود، سپس با استفاده از چکش، سنگ در امتداد این برش‌ها شکسته می‌شود. این نوع پرداخت ظاهری طبیعی و شکسته به سنگ میدهد و گزینه‌ای بسیار پرکاربرد برای استفاده در آبنماها و نمای ساختمان به شمار می‌رود.
- کات هَمر: پس از انجام کات، با استفاده از لقمه‌های بوشهمر، سطح سنگ به بافتی زبر و خشن تبدیل می‌شود که جلوه‌ای زیبا و طبیعی به آن می‌بخشد. این نوع پرداخت بیشتر در نمای ویلاها و طراحی آبنماها کاربرد دارد.
- کات فلیم: ایجاد شیارهای موازی روی سنگ فلیم شده، که در عین حفظ ظاهر طبیعی سنگ، اصطکاک بسیار بالایی ایجاد می‌کند و به همین دلیل گزینه‌ای ایده‌آل برای کف‌سازی سطوح شیبدار پارکینگ‌ها به شمار می‌آید.
۷. بوشهمر (Bush Hammered)
پرداخت بوشهمر روشی است که با به‌کارگیری ابزارهای تیز و مقاوم در دستگاه ساب انجام میگیرد. در این فرآیند، سطح سنگ تحت تأثیر تماس ابزارهای چرخشی قرار گرفته و به‌صورت بافت‌دار و سوزنی شکل همراه با فرورفتگی‌ها و برجستگی‌هایی ظریف درمی‌آید. این پرداخت به‌دلیل افزایش اصطکاک، گزینه‌ای عالی برای سطوحی است که باید در برابر لغزش مقاوم باشند.
۸. اسکرچ (Scratched)
پرداخت اسکرچ یا خراشیده با ایجاد شیارهای کوچک، کم‌عمق و موازی روی سطح سنگ انجام می‌شود که در نهایت بافتی نسبتاً زبر و طبیعی ایجاد می‌کند.
۹. کتان (Cotton)
ایجاد شیارهایی متقاطع در دو جهت افقی و عمودی با فواصل منظم و برابر، که در نهایت سطحی با اصطکاک بسیار بالا و ظاهری چشم‌نواز و زیبا ایجاد می‌کند.
- کتان نامنظم
- کتان سندبلاست شده
- کتان رنگی
9. هوند (Hond)
پرداخت سطحی هوند یکی از روشهای محبوب برای سنگ گرانیت مشکی است که سطحی صاف، یکنواخت و بدون درخشندگی ایجاد می‌کند. این نوع پرداخت با استفاده از لقمه‌های ساب در دستگاه‌های ساب‌زنی انجام شده و شبیه فرآیند سابیدن است، اما عملیات صیقل‌کاری پیش از رسیدن به مرحله نهایی متوقف می‌شود تا سطح سنگ نیمه‌صیقلی باقی بماند. نتیجه این فرآیند، سطحی مات و بدون بازتاب نور است که حس طبیعی‌تری نسبت به پرداخت‌های کاملاً صیقلی به سنگ می‌بخشد. پرداخت هوند، علاوه بر حفظ نرمی و صافی سطح، لغزندگی آن را کاهش میدهد و برای فضاهایی که به تعادلی میان زیبایی و کارایی نیاز دارند، گزینه‌ای مناسب محسوب می‌شود. در این نوع پرداخت، رنگ سنگ به خاکستری تیره و یکنواخت گرایش پیدا می‌کند و با حفظ رگه‌های طبیعی، جلوه‌ای خنثی و مصالح‌محور به فضا میدهد. این ویژگی‌ها باعث شده‌اند که سنگ هوند سوران به راحتی با متریال‌های روشن یا بافت‌دار ترکیب شود. به همین دلیل، این پرداخت در کف سالن‌ها، راه‌پله‌ها، فضاهای داخلی تجاری، آبنماها و پروژه‌هایی که به دنبال تعادل میان حس طبیعی مصالح و ظاهری کنترل‌شده هستند، کاربرد فراوانی دارد.
پرداخت هوند رنگی، ترکیبی از سطح نیمه‌صیقلی هوند و پوشش رنگ اپوکسی است که ظاهر سنگ گرانیت مشکی را مات، یکنواخت و تیره‌تر می‌کند. این فرآیند در دو مرحله انجام می‌شود: ابتدا سطح سنگ با پرداخت هوند صاف و بدون درخشندگی می‌شود و سپس با اعمال پوشش اپوکسی رنگی، رنگ سنگ به سمت تونالیته‌های تیره‌تر گرایش پیدا می‌کند. این نوع پرداخت، علاوه بر حفظ خصوصیات کاربردی پرداخت هوند مانند کاهش انعکاس نور، ضد لغزش بودن و حفظ ظاهر طبیعی، به سنگ جلوه‌ای مونوکروم و یکدست می‌بخشد که برای فضاهای داخلی مدرن، مینیمال و محیط‌هایی با کنتراست رنگی قوی بسیار مناسب است. رنگ اپوکسی همچنین امکان هماهنگی رنگ سطح سنگ با دکور کلی پروژه را فراهم می‌کند و به طراحان آزادی بیشتری در طراحی میدهد. به همین دلیل، پرداخت هوند رنگی گزینه‌ای مناسب برای کف‌پوش‌ها، دیوارها، صفحات دکوراتیو و هر فضایی است که نیاز به سطحی صاف، تیره و باوقار دارد.
10. دیاموند
- دیاموند رنگی
- دیاموند سنت بلاست شده
- دیاموند رنگی سنت بلاست شده
11. پتینه
- پتینه فلیم
- پتینه سابیده
- پتینه بوشهمر
- پتینه هوند
نحوه پرداخت سنگ چگونه است؟
پرداخت سنگ می‌تواند به دو صورت انجام شود: با استفاده از ابزارهای مخصوص و نیروی دست یا با کمک دستگاه‌های پیشرفته ساب سنگ. در روشهای ضربه‌ای، اغلب نیروی دست به کار می‌رود، در حالی که در سایر روش‌ها از دستگاه‌های تخصصی استفاده می‌شود. این دستگاه‌ها با توجه به نوع سطح مورد نظر، از لقمه‌های مختلفی بهره می‌برند. لقمه‌ها قطعاتی هستند که روی دستگاه ساب قرار گرفته و روی سطح سنگ کشیده می‌شوند؛ جنس و نوع این لقمه‌ها باعث تغییر بافت و ظاهر سطح سنگ می‌گردد.
